Thầy Hiệu trưởng và bài hát truyền thống

Mùa hè năm 2001, để chuẩn bị cho kỷ niệm 25 năm Ngày Truyền thống của Trường Đại Phòng cháy chữa cháy, tôi may mắn được gặp thầy giáo Đặng Từng – Hiệu trưởng nhà trường. Cuộc gặp gỡ cũng bất ngờ, bởi khi đó nhà trường đang phát động cuộc thi sáng tác bài hát truyền thống. Lúc ấy, qua một người bạn công tác ở trường giới thiệu nên tôi được thầy Đặng Từng mời đến tham dự.

Buổi gặp gỡ đầu tiên, thầy Từng đã để lại trong tôi một ấn tượng sâu sắc. Với dáng vẻ thư sinh, vầng trán cao có đôi mắt sáng, giọng nói miền Trung, nhẹ nhàng, ấm áp, thầy thân mật tiếp tôi và nói: “Mừng quá, hôm nay nghe các đồng chí Phòng Xây dựng lực lượng báo cáo có đồng chí nhà báo đến giúp sáng tác bài hát truyền thống về nhà trường”. Nói rồi, thầy gọi đồng chí Vũ Minh Sơn – Trưởng phòng Xây dựng lực lượng lên giao nhiệm vụ giúp tôi cung cấp một số tư liệu để chuẩn bị cho bài hát truyền thống của trường.

Qua buổi trò chuyện, tôi được biết thầy Đặng Từng sinh ra và lớn lên ở huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình, nơi có con sông Nhật Lệ trong xanh đã đi vào huyền thoại…Nơi Mẹ Suốt từng chèo đò chở bộ đội qua sông dưới làn mưa bom, bão đạn trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước…Tất cả đã trở thành nguồn cảm hứng sáng tác cho các giới văn nghệ sĩ. Tuổi thơ của thầy đã gắn bó với dải đất miền Trung đầy nắng, gió, bão, lũ và những giọng hò “khoan nhặt mái chèo” mượt mà đặc trưng của vùng Bình – Trị – Thiên khói lửa. Tròn mười tám tuổi, thầy được lựa chọn vào ngành Công an, công tác tại Ban Cảnh sát – Ty Công an tỉnh Quảng Bình và đến tháng 7/1967, thầy được cử sang Liên Xô (nay là Liên bang Nga) học đại học chuyên ngành Phòng cháy, chữa cháy. Cuối năm 1972, sau khi tốt nghiệp, thầy Đặng Từng về công tác tại Phân hiệu Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy (nay là Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy). Do có nhiều thành tích đóng góp trong công tác và giảng dạy, năm 1992 thầy Đặng Từng đã được Nhà nước phong tặng danh hiệu “ Nhà giáo Ưu tú” và Huy chương “Vì sự nghiệp giáo dục”.

Ngay từ buổi gặp gỡ lần đầu ấy, nhìn tác phong nhanh nhẹn và dứt khoát của thầy, tôi cảm nhận: Thầy là một cán bộ lãnh đạo mẫn cán, hòa đồng và rất quan tâm đến đời sống văn hóa, văn nghệ của cán bộ, chiến sĩ nhà trường. Thầy Đặng Từng gợi ý những  tư liệu khai thác và những điểm nhấn để tôi chuẩn bị lời bài hát. Đồng thời, thầy đã tạo niềm tin và như tiếp thêm sức mạnh để tôi sớm hoàn thành công việc mà thầy và nhà trường mong muốn…

Nhận trách nhiệm nặng nề đó, tôi đã đến gặp Nhạc sĩ Minh Khang – Chủ nhiệm khoa Lý luận sáng tác, chỉ huy của Nhạc viện Hà Nội (nay là Học viện Âm nhạc Việt Nam). Quả thật, ban đầu Nhạc sĩ Minh Khang rất băn khoăn, lo lắng vì công tác PCCC rất khô khan, xã hội chưa biết nhiều về lĩnh vực này, khi sáng tác về nhà trường càng khó khăn hơn. Tuy nhiên, khi làm việc, thầy Đặng Từng đã nhanh chóng truyền cảm hứng để nhạc sĩ sáng tác bài hát: “Hành khúc Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy”. Bài hát hoàn thành đúng vào dịp kỷ niệm 25 năm Ngày Truyền thống Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy (02/9/1976 – 02/9/2001).

“Hành khúc Trường Đại Phòng cháy chữa cháy” ra đời đã được các thế hệ học viên của nhà trường đón nhận và rất đỗi tự hào. Trong nhiều cuộc liên hoan, hội diễn của lực lượng Công an nhân dân, tiết mục này đã được đoạt giải. Bài hát được trao giải Nhất trong Hội diễn Nghệ thuật quần chúng chào mừng kỷ niệm 40 năm ngày Truyền thống lực lượng Cảnh sát nhân dân (20/7/1962 – 20/7/2002).

Bài hát có nhịp điệu 2/4 với những ca từ trong sáng, dễ hát, dễ nhớ và quan trọng hơn đã nói lên được niềm tự hào của cán bộ, giáo viên, học viên nhà trường nói riêng và lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy nói chung. Sau này, nhiều lần có dịp đi công tác qua một số tỉnh, thành địa phương, đến đâu gặp học viên họ cũng đều say sưa kể về bài hát đó. Họ nói rằng: mỗi khi cất lên tiếng hát, chúng em cảm thấy nhớ thầy Đặng Từng và thầy Vũ Minh Sơn cùng các thầy cô. Lời bài hát luôn gợi lên kỷ niệm đẹp của những năm tháng chúng em học tập, rèn luyện dưới mái Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy thân yêu: “…Mời anh về thăm chúng tôi/ Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy/ Với truyền thống hai lăm năm đang vững bước trưởng thành/ Từ khắp mọi miền đất nước, chúng tôi về đây dưới mái trường thân yêu/ Giữa cánh đồng lúa xanh xanh, bên Hồ Mễ Trì lộng gió/ Những tháng năm bao nhọc nhằn gian khổ, thầy trò chúng tôi luôn sát cánh bên nhau…”.

Đặc biệt, đối với các khóa học viên sau khi ra trường luôn khắc ghi bài hát và coi đây như là một di sản tinh thần, là hành trang mà nhà trường đã để lại cho họ. Bài hát như tiếp thêm sức mạnh cho người chiến sĩ Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ vượt qua mọi khó khăn, gian khổ, hy sinh nhưng đầy vinh quang: “…Vinh quang thay, những chiến sĩ phòng cháy, chữa cháy/ Tạm biệt mái trường đi khắp muôn nơi/ Đem tuổi xuân hiến dâng cho đất nước/ Cho em thơ vui bước đến trường, cho mùa xuân về trong niềm vui mới/ Tổ quốc mến yêu ơi, nguyện tiếp bước cha anh/ Vì hạnh phúc mọi người, ở đâu có giặc lửa là có chúng tôi…”.

Năm 2004, nhân dịp thầy Đặng Từng được Nhà nước phong cấp hàm Thiếu tướng (thầy là người đầu tiên của lực lượng Cảnh sát Phòng cháy và chữa cháy được phong cấp hàm Thiếu tướng), tôi đã đến chúc mừng thầy. Trong niềm vui đó, thầy Đặng Từng ôm chặt tôi và nói: “Cảm ơn Nhà báo đã giúp trường có được bài hát truyền thống rất ấn tượng”.

Anh Vũ Minh Sơn – Trưởng phòng Xây dựng lực lượng ngày đó cứ tấm tắc mãi: “Bài hát làm cho chúng tôi rất xúc động và tự hào về truyền thống của nhà trường. Bên cạnh sự nỗ lực của tác giả phải kể đến sự chỉ đạo rất quyết liệt của đồng chí Hiệu trưởng Đặng Từng và Ban Giám hiệu. Khi xem bản thảo lời bài hát, anh Từng góp ý từng câu, từng chữ mong sao có được những ca từ đặc trưng nhất, xúc động, hoành tráng nhất. Anh Từng là người rất chú trọng đến đời sống tinh thần của cán bộ, giáo viên, công nhân viên và học viên nhà trường, vì vậy phong trào văn hóa, văn nghệ của trường luôn được đẩy mạnh. Anh  luôn coi đây là động lực tinh thần để thúc đẩy phong trào thi đua dạy tốt, học tốt, phục vụ tốt trong nhà trường”.

Thấm thoắt kể từ khi bài hát ra đời đến nay đã tròn hai mươi năm, nhân dịp  kỷ niệm 45 năm Ngày Truyền thống Trường Đại học PCCC, nhớ tới thầy Đặng Từng, thầy Vũ Minh Sơn tôi viết lại một kỷ niệm đẹp mà những ngày tháng chúng tôi ươm mầm cho bài hát ấy. Giờ đây thầy Đặng Từng đã nghỉ chế độ, thầy Vũ Minh Sơn và Nhạc sĩ Minh Khang đã mãi mãi ra đi nhưng giai điệu bài hát vẫn còn vang mãi trong tâm trí các thế hệ học viên Trường Đại học PCCC./.

                                                                        Nhà báo Trần Anh Tuấn

Phỏng vấn Nhiếp ảnh gia Huỳnh Văn Truyền – người đạt giải Nhất cuộc thi ảnh PCCC&CNCH
TẾT SỚM Ở LÀNG QUẤT CẢNH TỨ LIÊN
Trường Đại học PCCC tham gia phối hợp với Cục Cảnh sát PCCC&CNCH và Đài Truyền hình Việt Nam thực hiện một số cảnh quay của bộ phim 50 tập “Lửa ấm”